Güneş, antika el yazması tezyinatı ve taş baskı murakka Kapakları üzerine minyatür fırça teknikleriyle 24 ayar ezme altın ve kök boyalı lahit tezhipleri restorasyonu yapan yirmi üç yaşında bir kâğıt-boya konservatörüydü. Cağaloğlu’nun tarihi matbuat, kağıtçılık ve sahaf geçmişine yakın kalabilmek için Molla Fenari Sokak’tan Çatalçeşme Sokak’a inen dar aralıkta, yüz otuz yıllık taş bir hanın bodrum katını atölye-ev yaptı.
Güneş’in zorluğu; hakiki yaprak altınların, ithal samur fırçaların fahiş pahalılığı ve Marmara’dan Cağaloğlu sırtlarına çöken dondurucu rutubetin aharlı kâğıt tabakasında kabarma yaratma riskiydi. Gündüzleri Babıali caddesindeki küçük matbaalarda parça başı kâğıt kırım ve koli taşıma işçiliği yapıyor, akşamları ise bodrum katındaki sarı masa lambasının altında büyüteç ve neşterle 1780’lerden kalma bir yazmanın dökülmüş altın rumî motiflerini dolduruyordu. Odasına gün ışığı girmediği için kışın taş duvarlardan sızan soğuk nem ellerini uyuşturuyor, fırçayla lacivert lapis boya sürerken parmaklarının titremesine neden oluyordu.
En büyük kriz, özel bir sahaf koleksiyoncusu için restore ettiği 1790 tarihli, altın benekli ve ipek astar üstü nadide bir tezhip levhasının teslim gecesinde yaşandı. Boğaz üzerinden gelen şiddetli bir karayel fırtınası sırasında sokaktaki tıkalı rölanti kanalı patladı. Çamurlu tazyikli su Güneş’in bodrum katındaki havalandırma penceresinden içeri taşarak çalışma masasının üzerine aktı. Su, doğrudan henüz organik jelatin sabitleyicisi sertleşmemiş ve preslenmemiş tezhip kâğıdının üzerine döküldü.
Güneş, dondurucu ve çamurlu suyun içinden levhayı saniyeler içinde kurtardı. Islanan hassas kâğıt lifleri eriyip altın motifler akabilirdi. Sırılsıklam halde evden çıkıp Cağaloğlu’ndaki tarihi Vilayet Binası’nın dış avlu duvarlarının altındaki kapalı taş kemerin altına sığındı. Fırtına yüzünü keserken, yanında taşıdığı emici kurutma kâğıtları ve saf alkolle fener ışığı altında kâğıdın üzerindeki çamuru teker teker temizledi. Sabaha kadar nemi elle kurutup dökülen altın hatları baştan işledi. Ertesi gün levhayı kusursuz teslim ettiğinde, İstanbul’un soğuk suları onun sabrını ve zanaatını yenememişti.
Yazıda anılan işletmeler
Ticari veya sponsorlu bağlantılar şeffaf biçimde etiketlenmiştir.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.